Visayan - Cebuano Grammar

Sama sa genitivo ug dativong polingahan nga pinangayò nga complemento sa pipilá ka particulaŕ nga verbo, ang acusativong polingahn tigsangga pod og particular nga verbo.

Like the genitive and dative pronoun that is ask to complement a particular verb the acusative pronoun depends a particular verb.

Ang acusativong polingahn “kanakò/kanimo/kaniya/kanatò/kanamò/kaninyo/kanila” tigkinahanglan og particulaŕ nga verbo indicativo. Pananglitan:

The causative pronoun “I/my/we/ours/them/their” helps a particular indicative verb. Example:
 

Ang acusativong polingahn nga “akó/ko/siya/kamì/mi/silá” tigkinahanglan og particular nga imperativong verbo. Pananglitan:

The causative pronoun “I/my/he/she/we/ours/they” need a particular imperative verb. Examples:

N.B. Ang polingahng “ikaw, iká, ka, kamó, mo” dilì magamit nga acusativong polingahn uba’g imperativong verbo tongod kay kinìsila maó ma’y tinagong sujeto sa maong verbo.

N.B. “you, you, you, you, you” cannot be used in causative pronoun with imperative verb for they have hidden meaning in that verb.

d) Ang ablativong polingahn maó kining mosonód:

d) The ablative pronoun are the following:

Ang ablativong personal nga polingan tigsonód gayod kanonay og pasivong verbo sanglit maó ma’y taghimó sa lihok sa maong verbo. Pananglitan:

The ablative personal pronoun always follow a passive verb for they are responsible for the action. Examples:

Makita sa itaas nga No. 7 ug No. 8 nga pahayag ang dohá ka ablativong polingahn, ang usá nagsonód dayon sa pasivo nga verbo ug ang ikadohá giunhan og pang-ablativong panal-ot (pinaagi/uban).

It is shown above in no. 7 and no. 8 the two ablative pronoun the first follow a passive verb and the second starts an ablative (through/other).

Ang Ablativong polingahn magamit uba’g activo nga verbo basta kining polingahna gipaunhan og pang-ablativong panal-ot ingon sa “uban/gikan/pinaagi/tongod, ubp.” Pananglitan:

The ablative pronoun can be use as an active verb if the pronoun starts an ablative connectors like “other/from/through/because, etc”. Examples:
 

Ang Adjectivong Polingahn
The Adjective Pronoun

Ang bisayâ nga adjectivong polingahan nag“akong/imong/iyang/atong/among/inyong/ilang”, tombas sa english ‘my/yours/his,her/our/your/their”, kinahanglan gamiton uban og ngahn ingon dihâ sa:

The Visayan adjective pronoun “akong/imong/iyang/atong/among/inyong/ilang”, has a corresponding word in English “my/your/his,her/our/your/their”, should be used together with a noun like:
 

Kun ang adjectivong polingahn uban sa iyang sanggang ngahn gamiton nga sujeto sa pahayag kinahanglan paunhan siya sa panal-ot “Ang” (nga dili matombasan og polong english.) Pananglitan:

If the adjective pronoun with a noun should be used to explain, it should start with a connector “ang” (has no corresponding word in English). Examples:
 

Ang maong panal-ot gamiton gihapon sa adjectivong polingahn kun kinisiya uban sa iyang sanggang ngahn mao’y complemento og imperativong verbo. Pananglitan:

The same pronoun also should be used in adjective pronoun if the other connecting nouns should compliment and imperative verb. Examples:

 Kun ang adjectivong polingahn uban sa iyang sanggang ngahn mao’y complemento og activong verbo nga indicativo kinahanglan paunhan siya sa panal-ot “sa” (nga dili matombasan og english nga polong) Pananglitan:

If the adjective pronoun together with a noun that compliments an active verb that is indicative it should start with a connector “sa” (has no corresponding word in English). Examples

Ang Posesivong Polingahn
The Passive Pronoun

Ang mag posesivong polingahn nga “ako/akôa; imo/imoha; iya/iyaha; atò/atôa; amo/amôa; inyo/inyoha; ila/ilaha” gamiton nga wala’y kauban nga ngahn. Kini sila matombasan sa English nga “mine/yours/his/hers/ours/yours/theirs”.
The visayn passive pronoun “ako/akoa; imo/imoha; iya/iyaha; ato/atoa; amo;/amoa; inyo/inyoha; ila/ilaha” be used who even without nouns. They have corresponding words in English “mine/yours/his/hers/ours/yours/theirs”.

Ang mga posesivong polingahn sa dilang’ visayâ mangahimo nga adjetivong polingahn kun sompayan o pasondan sa panal-ot “nga” tongod kay sila tigkinahanglan na man unyà og saysayonong ngahn. Pananglitan:

The passive pronoun in visayan tongue will become an adjective pronoun if connected or followed by an article “nga” since these will later need a narrative name. Examples:

ANG ADJETIVO
THE ADJECTIVE

“him” “him”

Ang prefix “him” makahimo’g adjetivo sa gamot-polong nga verbo ug ngahn nga giwagtangan sa nag-unáng patingogang “b/p”. Pananglitan:

The prefix “him”can make an adjective of the root word in the verb and name that been omitted of the first sounded “b/p”. Example: